Kwartalnik | Bieguny

Konik, czy dalej na biegunach?

Kiedy słyszysz magiczne słowa konik na biegunach, co wyobrażasz sobie oczami wyobraźni najpierw? Idealną zabawkę z dzieciństwa, dzięki której mogłeś się stawać zupełnie inną osobą, czy może zabawę wśród bliskich podczas spotkań towarzyskich i melodii Urszuli? Nieważne, jaką pierwszą myśl miałeś, pewne jest to, że tym skojarzeniom towarzyszyła radość podczas zabaw.

Do tego artykułu posłuchaj utworu z naszej playlisty: Urszula - Konik na biegunach

Czy kiedykolwiek zastanawiałeś się Czytelniku, skąd wziął się pomysł tej zabawki? Dlaczego po tylu latach dzieci ciągle się nią bawią i co sprawia, że na samą myśl o tym przedmiocie uśmiechamy się mimowolnie?
Zapewne odpowiedź na te pytania brzmią “nie”.
Życie w biegu nie daje nam chwil na zastanawianie się nad takimi błahymi dla nas sprawami. Jest to jest i super! 

Zabieram was więc w podróż do przeszłości, do dzieciństwa. Spójrzmy oczami dziecka na fenomen tej zabawki i przypomnijmy sobie dlaczego ją tak ceniliśmy. 
Pierwsze koniki na biegunach pojawiły się już w XVII wieku. Jest to zabawka wykonana zwykle w kształcie konia przymocowanego do dwóch wygiętych w łuk profili, zwanych biegunami. Wywodzi się prawdopodobnie od podobnych zabawek, ale na kółkach - przedmiotach, które można było dosiadać i ciągnąć, a jeszcze głębiej – od zwykłych kołysek. Figurka konia oparta na łukowatych biegunach nie dość, że bardzo ciekawie wygląda, to jeszcze zapewnia rozrywkę w formie miarowego, wręcz uspokajającego bujania się, co dla rodzica jest wybawiającym sposobem na chwile odetchnienia od opieki nad potomstwem. Taka forma zabawki zdobyła serca ludzi i zyskała ogromną popularność w XIX wieku i utrzymała ją po dziś dzień. 

Skąd taki fenomen koników na biegunach? Od wieku XIX konie na biegunach były już powszechnie kojarzone z dziecięcą zabawką. Do końca XIX wieku wykonywali je rzemieślnicy, ich ornamentyka i wykończenie kojarzyły się z końmi przeznaczonymi dla rycerzy. To właśnie wtedy zaczęto ją produkować seryjnie. Współcześnie nadal możemy zauważyć na wystawach sklepowych konie na biegunach wytwarzane tradycyjnymi, rękodzielniczymi metodami. 

Obraz konika na biegunach jest znany na całym świecie. Do dziś ta zabawka dostarcza rozrywki dzieciom w różnych częściach świata. Również dorośli mają pomysły na jej ciekawe wkomponowanie w aranżację domu, jest interesującą dekoracją.
Niestety coś, co było nam znane jeszcze niedawno temu, teraz możemy już spotkać w muzeach zabawek, narodowych oraz etnograficznych.

Do tego artykułu posłuchaj utworu z naszej playlisty: Urszula - Konik na biegunach
Playlista do kwartalnika "Bieguny"